Het ontstaan en het wezen van communicatie

Landschappen, de zee, kunstwerken, bloemen en voedsel ‘communiceren’ wat ze zijn. Op basis van wat we zien, horen, ruiken, voelen en proeven, vormen mensen beeld. Wij koppelen daar gevoelens aan en we maken er een intern verhaal bij. Dingen en planten communiceren niet met elkaar, tenzij de recente onderbouwingen kloppen dat bijvoorbeeld bomen elkaar voor bedreigingen van hun bladeren waarschuwen.

Dieren communiceren niet alleen wat ze zijn, ze maken ook onderling gebruik van hun uitstraling en gebruiken daar klanken bij. Ze imponeren mogelijke vijanden of ze waarschuwen soortgenoten bij gevaar. Zo zet een hond die wil imponeren zijn nekharen op en laat grommend en blaffend de tanden zien. Mieren werken perfect samen via geursporen die ze uitzetten voor elkaar; dolfijnen gebruiken geluidssignalen. Een olifant kan hartverscheurend trompetteren bij de dood van een lid van de kudde.

Mensen communiceren wat ze zijn, maar ook wie ze zijn. Bovendien communiceren ze volop onderling. Tegenwoordig wereldwijd via digitale communicatie en social media. Bij de mens is zowel het met anderen communiceren, als het intern communiceren (denken) sterk ontwikkeld. Alleen de mens is vanuit een interne dialoog in staat om via uitstraling, spreken en schrijven een externe dialoog te voeren. De mens is bovendien  in staat om over zichzelf na te denken en te filosoferen.

We tonen onze emoties en gevoelens, maar via het ‘recent’ ontwikkeld stuk extra hersenen zijn we, anders dan apen, in staat om bijvoorbeeld over grote vragen van het leven te filosoferen. Ieder mens bedenkt grote en kleine verhalen om betekenis aan het leven te geven. Dingen, planten en dieren zijn niet in staat tot het schrijven van gedichten en romans over thema’s als liefde, dood, vriendschap en spiritualiteit. Het wezen van de mens is communicatie: Cogito/Narro ergo sum – Ik denk/Ik vertel verhalen, dus ik ben. –

We gebruiken onze communicatieve vaardigheden niet alleen functioneel om boodschappen over te dragen, maar ook relationeel om verbinding met anderen te zoeken. De manier waarop we communiceren is ons door anderen waarneembare gedrag; gedrag is communicatie. De manier waarop we duidelijk maken wat we bijvoorbeeld willen bepaalt tegelijkertijd de relatie met de ander. Of je wilt, of niet.

Mensen  gebruiken communicatie ook om sociaal of psychisch  ongemak van zich af te praten of te schrijven. Gemiddeld doen vrouwen dit vaker dan mannen. Mannen gebruiker taal meestal functioneel. Dit is te verklaren vanuit het feit dat mannen zich duizenden jaren lang buiten op jacht,  en later ook op het land, bedienden van functionele communicatie.  Vrouwen leefden meer binnen en in de grotten speelden zich geboorte, ziekte, dood , liefde, verzorging, opvoeding en onderwijs af. Dit vereiste verfijndere communicatie en een grotere behoeft om over dingen te praten.

Een gevolg van het verschil in het gebruik van communicatie is bijvoorbeeld de hardwerkende mannelijke ingenieur die in de avond moe thuiskomt en geïrriteerd raakt omdat zijn echtgenoot begint over wat zij heeft meegemaakt. Hij denkt dat hij dat allemaal op moet lossen. De man ontploft bij de mededeling dat het kinderfietsje weer stuk is, omdat hij denkt dat die boodschap functioneel voor hem is bedoeld. Jammer, want hij hoeft slechts vriendelijk te luisteren. Bovendien bleek later dat zijn lieve echtgenote de reparatie al geregeld had.

Menig scheiding had voorkomen kunnen worden door meer inzicht in het wezen van communicatie. In het algemeen is vriendelijk en positief luistergedrag een zeer krachtig middel om een relatie aan te knopen en te verbeteren, zowel persoonlijk als zakelijk.

Gedurende de evolutie heeft het denken en het communiceren zich steeds verder en sneller ontwikkeld. Bedenk dat beter leren spreken en schrijven er automatisch voor zorgt dat je ook beter leert denken. Vaker en beter nadenken levert omgekeerd betere schrijvers en sprekers op. De interne dialoog is niet los te zien van de externe dialoog. Nieuwe middelen als internet en de cloud vergroten de mogelijkheden om met veel mensen op de alle plekken op aarde de dialoog aan te gaan en te samenwerken. De evolutie gaat door. Maak er gebruik van.

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *